مالیات بر ارث چیست ؟ آخرین قوانین1403-1402

تغییرات قوانین مالیات بر ارث

مالیات بر ارث را بطور کامل و دقیق در این ویدیو می توانید بررسی کنید مدت زمان فیلم حدود 14 دقیقه می باشد و اگر هم حوصله دیدن فیلم تهیه شده را ندارید می توانید کل مقاله را مطالعه کنید.

مالیات بر ارث

بسیاری از قوانین مالیات بر ارث در سالهای اخیر دچار تغییر شده اند که آگاهی از این تغییرات می تواند منجر به کاهش هزینه ها برای ارباب رجوع شود. برای اینکه بتوان در راستای کاهش هزینه های مالیاتی و بخصوص در مورد ارث و میراث اقدامی کرد باید قوانین را کامل بدانید و تا بهترین نتیجه را بگیرید. برای این امر توصیه داشتن و گرفتن یک وکیل خوب و خبره مالیات بر ارث توصیه می شود و البته با خواندن این مقاله جامع ، به آگاهی های فراوانی در این مورد دست پیدا می کنید. اگر هم حوصله خواندن متن را ندارید می توانید ویدیو را مشاهده کنید .

انحصار وراثت پدر بزرگ

زمان مورد نیاز: 14 روز, 1 ساعت و 59 دقیقه

از کجا باید شروع کنم؟

  1. مدارک مربوطه نوشته شده را تهیه میکنم.

    اظهارنامه مالیات بر ارث
    رونوشت یا تصویر گواهی شده اسناد مطالبات و بدهی‌های متوفی
    رونوشت یا تصویر گواهی شده همه اوراقی که اثبات کننده حق مالکیت متوفی نسبت به اموال و حقوق مالی است.
    رونوشت یا تصویر گواهی شده وکالت نامه یا قیم نامه (در صورت وجود وکیل یا قیم)
    رونوشت یا تصویر گواهی شده آخرین وصیت نامه متوفی (اگر وصیت نامه‌ای وجود دارد)
    رونوشت یا تصویر گواهی فوت از مراجع ذی ربط

  2. فرمها را از سایت پرینت گرفته و کامل میکنم.

    فرم اظهارنامه مالیات بر ارث

  3. موقعیت جغرافیایی رااز روی نقشه موجود مشخص میکنم.

  4. آدرس اداره مربوطه را یادداشت کرده و با امادگی کامل به اداره مربوطه جهت تشکیل پرونده مراجعه میکنم.

مالیات بر ارث از نظر قانون چیست؟

مالیات بر ارث چیست
مالیات بر ارث چیست

اموال و دارایی‌های متوفی پس از فوت وی، مطابق قانون به وراث تعلق می‌گیرد اما قبل از پرداخت مالیات، سند به نام وراث صادر نمی‌شود. بنابراین امکان فروش یا انتقال ماترک برای وراث وجود ندارد. به مالیاتی که دولت بابت ارث از وراث اخذ می‌کند “مالیات بر ارث” گفته می‌شود.

نحوه محاسبه مالیات بر ارث

نحوه محاسبه مالیات بر ارث
نحوه محاسبه مالیات بر ارث

میزان مالیات بر ارث به تاریخ فوت متوفی، نسبت وراث با متوفی و همچنین نوع و ارزش اموال و دارایی‌های بجا مانده از متوفی بستگی دارد.

قوانین مالیاتی مربوط به ارث در سال 1395 تغییر کرد. بنابراین چنانچه تاریخ فوت متوفی مربوط به سال 1394 یا قبل از آن باشد، مالیات بر اساس قانون قدیم محاسبه می‌شود. همچنین اگر تاریخ فوت در سال 1395 یا بعد از آن باشد، مالیات مربوطه مطابق قانون جدید به وراث تعلق می‌گیرد.

به میزانی که نسبت وراث با متوفی نزدیکتر باشد مقدار مالیات اموال ورثه ای کمتر، و هرچه این نسبت دورتر باشد، میزان مالیات ورثه بیشتر خواهد شد.

بیشتر بدانید >> >>  مالیات بر ارث غرب تهران

در قانون جدید نرخ مالیات ورثه ای برای انواع مختلف دارایی‌ها از قبیل ملک مسکونی، مغازه، خودرو، حساب بانکی و … متفاوت است. اما در قانون قدیم نرخ مالیات برای تمام انواع دارایی‌ها یکسان است و مجموع ارزش اموال، تعیین کننده نرخ مزبور است. به طور کلی در قانون قدیم هرچه ارزش ماترک بیشتر باشد، نرخ مالیات نیز بیشتر خواهد شد.

جدول مالیات بر راث
جدول مالیات بر راث

تغییرات قانون جدید

نرخ مالیات اموال و دارایی های ورثه ای برای انواع مختلف اموال و دارایی‌ها به شرح زیر است:

نوع اموال و دارایی‌هاوراث طبقه اولوراث طبقه دوموراث طبقه سوم
سپرده‌های بانکی3%6%12%
سپرده مؤسسات مالی و اعتباری10%20%40%
ملک مسکونی7.5%15%30%
مغازه و املاک تجاری3%6%12%
اجناس موجود در مغازه10%20%40%
املاک اداری3%6%12%
خودرو2%4%8%
سهام بورسی0.75%1.5%3%
سهام غیر بورسی6%12%24%
باغ، ملک زراعی، اراضی بایر و …7.5%15%30%
اوراق مشارکت3%6%12%
حق امتیاز10%20%40%
صندوق امانات10%20%40%
سایر اموال و دارایی‌ها10%20%40%
جدول مالیات بر ارث

چند تذکر مهم:

  1. مالیات ورثه ای املاک مسکونی بر اساس ارزش معاملاتی آن محاسبه می‌شود. به طور خلاصه ارزش معاملاتی املاک، دفترچه‌ای است که سالانه از طرف سازمان امور مالیاتی کشور منتشر می‌شود. در دفترچه ارزش معاملاتی، قیمت املاک مناطق مختلف تهران و شهرستان‌ها تعیین شده است. قیمت‌های مندرج در دفترچه ارزش معاملاتی به مراتب از قیمت واقعی املاک کمتر است.
  2. مالیات ورثه املاک تجاری و اداری بر اساس ارزش روز (ارزش واقعی) محاسبه می‌گردد.
  3. مالیات ورثه باغ، املاک زراعی و اراضی بایر، مشابه املاک مسکونی بر اساس ارزش معاملاتی آن‌ها محاسبه می‌شود.
  4. نرخ مالیات ورثه سایر وسایل نقلیه موتوری زمینی، هوایی و دریایی نیز دقیقاً مشابه خودرو می‌باشد.

طبقات وراث

طبقه وراث
طبقه وراث
مالیات ارث نسبت به وراث
مالیات ارث نسبت به وراث

همانطور که ملاحظه نمودید، در جدول فوق نرخ مالیات برای سه دسته از وراث به طور جداگانه بیان شد. اما وراث طبقه اول، دوم و سوم چه کسانی هستند؟

وراث طبقه اول: پدر، مادر، زن، شوهر ، فرزندان ونوه

وراث طبقه دوم: اجداد، برادر، خواهر و اولاد آن‌ها

وراث طبقه سوم: عمو، عمه، دایی، خاله و اولاد آن‌ها

تذکر: تا زمانی که از هر طبقه حتی فقط یک نفر از وراث در قید حیات باشد، به طبقات بعدی به هیچ وجه ارث تعلق نمی‌گیرد.

قانون قدیم

همانطور که پیش از این هم گفتیم، در قانون قدیم نرخ مالیات برای انواع مختلف دارایی‌ها یکسان است. در قانون قدیم عامل تعیین کننده نرخ مالیات، میزان ارزش ماترک می‌باشد. در جدول زیر نرخ‌های مربوطه بیان شده است:

شرحطبقه اولطبقه دومطبقه سوم
تا 5 میلیون تومان5%15%35%
تا 20 میلیون تومان نسبت به مازاد 5 میلیون تومان15%25%45%
تا 50 میلیون تومان نسبت به مازاد 20 میلیون تومان25%35%55%
نسبت به مازاد 50 میلیون تومان35%45%65%

چند تذکر مهم در قانون قدیم مالیات بر ارث:

  1. از سهم الارث هر یک از وراث طبقه اول، مبلغ 3 میلیون تومان از پرداخت مالیات معاف است. چنانچه سن وراث طبقه اول کمتر از 20 سال باشد یا محجور یا معلول از کار افتاده باشند، این مبلغ 5 میلیون تومان خواهد شد.
  2. 2-    80% ارزش سپرده‌های بانکی متوفی، مؤسسات مالی و اعتباری و اوراق مشارکت از پرداخت مالیات معاف است.
  3. 3-    50% ارزش سهام بورسی متوفی از مالیات معاف است.
  4. 4-    40% سهام غیر بورسی متوفی از مالیات معاف است.
  5. 5-    40% ارزش خالص دارایی متوفی در واحدهای تولیدی، صنعتی، معدنی و کشاورزی معاف از مالیات می‌باشد.
  6. موارد فوق صرفاً در خصوص مشمولین قانون قدیم صادق بوده و در قانون جدید حذف شده است. توجه داشته باشید که معافیت‌های مالیاتی در قانون جدید، برای مشمولین قانون قدیم هم صادق است که در ادامه به آن می‌پردازیم.
بیشتر بدانید >> >>  چه مدارکی برای مالیات بر ارث لازم است

معافیت‌ها

معافیت مالیات بر ارث

موارد زیر به طور کلی (هم برای مشمولین قانون قدیم و هم برای مشمولین قانون جدید) از پرداخت مالیات معاف است:

  • وجوه بازنشستگی و وظیفه و پس انداز خدمت و مزایای پایان خدمت
  • مطالبات مربوط به خسارت اخراج، بازخرید خدمت و مرخصی استحقاقی استفاده نشده و بیمه‌های اجتماعی
  • وجوه پرداختی توسط مؤسسات بیمه یا کارفرما
  • انواع بیمه‌های عمر و زندگی
  • خسارت فوت و دیه
  • اموالی که برای مؤسسات دولتی وقف گردد
  • اثاث البیت محل سکونت متوفی
  • هزینه‌های کفن و دفن
  • بدهی‌های متوفی

تذکر: وراث طبقه اول و دوم شهدای انقلاب اسلامی به طور کلی از پرداخت مالیات ورثه معاف هستند.

اظهارنامه

اظهارنامه مالیات بر ارث
اظهارنامه مالیات بر ارث

وراث موظفند در قالب فرم مخصوص سازمان امور مالیاتی، لیست کلیه ماترک متوفی را شرح دهند. همچنین بدهی‌های متوفی و ارزش کلیه اموال و دارایی‌های متوفی در تاریخ فوت، باید در این لیست بیان شود. به فرم مذکور اظهارنامه مالیات بر ارث گفته می‌شود. وراث از تاریخ فوت به مدت یک سال فرصت دارند تا اظهارنامه مالیاتی خود را به اداره امور مالیاتی تسلیم نمایند. در قانون جدید چنانچه وراث تا مهلت تعیین شده اظهارنامه خود را تسلیم نکنند، به صورت رسمی جریمه‌ای شامل حالشان نمی‌شود. اما هزینه‌های کفن و دفن و همچنین بدهی‌های متوفی از شمول معافیت خارج خواهد شد. چنانچه تاریخ فوت در سال 1394 یا قبل از آن باشد، عدم تسلیم اظهارنامه ظرف 6 ماه از تاریخ فوت، مشمول جریمه‌ای معادل 10% مالیات متعلقه خواهد بود.

  • تذکر مهم: اداره امور مالیاتی صلاحیت دار در مورد ارث، اداره‌ای است که آخرین اقامتگاه قانونی متوفی در محدوده آن واقع بوده است. چنانچه وراث در ایران مقیم نبوده، اداره امور مالیاتی مربوطه در تهران خواهد بود.
بیشتر بدانید >> >>  مالیات بر ارث املاک قولنامه‌ ای

تمام مراحل اداری به صورت گام به گام

مدارک لازم مالیات بر ارث
مدارک لازم مالیات بر ارث

مرحله اول: اولین گام دریافت گواهی انحصار وراثت می‌باشد. گواهی حصر وراثت در واقع یک مدرک قانونی است که در آن وراث متوفی و سهم الارث هر یک از آن‌ها به صورت رسمی تعیین می‌گردد. برای دریافت گواهی انحصار وراثت، وراث باید به یکی از دفاتر اسناد رسمی مراجعه کنند. فرم مخصوصی را تکمیل نموده (که به امضای 3 شاهد نیاز دارد) تا دفترخانه فرم مذکور را برای آن‌ها گواهی نماید. پس از آن باید به همراه مدارک شناسایی و فرم گواهی شده به یکی از دفاتر خدمات قضایی مراجعه کنند تا در نهایت گواهی حصر وراثت برای آن‌ها صادر شود. انجام این مرحله در شرایط عادی حدوداً 2 ماه زمان می‌برد.

مرحله دوم: پس از دریافت گواهی انحصار وراثت، وراث باید به اداره امور مالیاتی مراجعه نموده و مالیات را پرداخت کنند. سپس اداره مالیات به آن‌ها برگه‌ای تحت عنوان مفاصاحساب مالیات ورثه تحویل می‌دهد. طی نمودن این مرحله حدود یک یا 2 ماه زمان می‌برد.

مرحله سوم: هنوز کار به اتمام نرسیده است. تا اینجا مالیات ورثه اموال پرداخت شده اما سند تک برگی به نام وراث صادر نشده است. تا زمانی که سند تک برگی به نام وراث صادر نشده باشد طبیعتاً امکان فروش اموال را نخواهند داشت. به همین دلیل وراث باید مجدداً به دفتر اسناد رسمی مراجعه نمایند. گواهی حصر وراثت و مفاصاحساب مالیات بر ارث را به دفترخانه تحویل دهند. دفترخانه این مدارک را به اداره ثبت پست می‌کند تا سند تک برگی به نام وراث صادر شود. در نهایت حدود 2 ماه بعد، سند تک برگی به نشانی محل سکونت وراث پست می‌گردد.

تذکر: در صورت وجود نقص در پرونده، زمان‌های تقریبی گفته شده طولانی‌تر خواهد شد.

برخی سوالات شما

✅مالیات بر ارث ملک چگونه محاسبه می‌شود؟

برای ملک مسکونی 7.5% ارزش معاملاتی، برای ملک تجاری و اداری 3% ارزش روز و برای باغ، زمین کشاورزی و اراضی بایر 7.5% ارزش معاملاتی محاسبه می‌شود. ارزش معاملاتی قیمتی است که در دفترچه مخصوصی توسط سازمان امور مالیاتی برای مناطق مختلف تهران و شهرستان‌ها منتشر می‌شود. قیمت‌های مندرج در دفترچه ارزش معاملاتی به مراتب از قیمت واقعی ملک کمتر است. اما در خصوص املاک تجاری و اداری ارزش گذاری ملک توسط کارشناس اداره امور مالیاتی و بر اساس ارزش واقعی در تاریخ روز تعیین می‌شود.

✅معافیت‌های مالیات بر ارث کدامند؟

1- وجوه بازنشستگی و وظیفه و پس انداز خدمت و مزایای پایان خدمت
2- مطالبات مربوط به خسارت اخراج، بازخرید خدمت و مرخصی استحقاقی استفاده نشده و بیمه‌های اجتماعی
3- وجوه پرداختی توسط مؤسسات بیمه یا کارفرما
4- انواع بیمه‌های عمر و زندگی
5- خسارت فوت و دیه
6- اموالی که برای مؤسسات دولتی وقف گردد
7- اثاث البیت محل سکونت متوفی
8- هزینه‌های کفن و دفن
9- بدهی‌های متوفی

✅ قانون جدید مالیات بر ارث چیست؟

قوانین مالیاتی مربوط به ارث در سال 1395 تغییر کرد. بنابراین چنانچه تاریخ فوت متوفی مربوط به سال 1394 یا قبل از آن باشد، مالیات ورثه بر اساس قانون قدیم محاسبه می‌شود. همچنین اگر تاریخ فوت در سال 1395 یا بعد از آن باشد، مالیات مربوطه مطابق قانون جدید به وراث تعلق می‌گیرد. به قانونی که از سال 1395 تا کنون اجرا می‌شود، قانون جدید مالیات بر ارث می گویند که به طور کامل در این مقاله شرح داده‌ایم.

✅ مالیات بر ارث سپرده بانکی چقدر است؟

3% موجودی حساب بانکی متوفی بوده و البته این نرخ در خصوص مؤسسات مالی و اعتباری 10% است.

45 دیدگاه برای “مالیات بر ارث چیست ؟ آخرین قوانین1403-1402

  1. مریم گفته:

    اساسا مالیات بر ارث و مالیات بر املاک و وسایل نقلیه و سپرده و اوراق بهادار و سهام و زمین و هزینه های جاری زندگی و فوت و… رو قبول ندارم چون وقتی آدم پول در میاره مالیات میده و تورم هم مالیات پنهانی هست که دولت به مردم تحمیل کرده پس مالیات های بعدی شرعی نیستن و دزدی محسوب میشه

  2. حسین گفته:

    مادر معلم دلسوز و زحمت کش ما ۶ برادر یک خونه ۱۵ قصبی برامون گذاشته و الهی هرجا هست مشمول رحمت واسعه پروردگار رئوف قرار بگیرد و جایگاهش بهشت حالا من میخام ببینم این دولت دزد و سیری ناپذیر واسه ۳۳ سال معلمی مادرم احترام قائل نیست و مالیات ۳۰۰ میلیونی را از ما باید بگیرد خدایا خودت رحمی بر این ملت کن خسته نباشید به امید روزگاری از مهر.

  3. محمدمحیطی گفته:

    باسلام‌وروزبخیر
    چنانچه‌ورثه ازموردی ازملک‌متوفی مطلع نبوده وپس ازاخذگواهی وچندین سال بعدازآن مطلع شوندچه اقدامی وازچه مسیری بایدانجام بدهند؟

  4. Kg گفته:

    ۱۵ میلیون تومان درآمد سالانه ۹۹ بوده بابت ۱۰۰۰ متر نظارت ساختمان.. اشتباهی اظهارنامه مالیاتی صفر رد کردم…حالا ۴/۲۰۰ جریمه هم کردن منو .. زورش به پولدارا نمیرسه یقه مارو میگیرد…….مهندس ناظر ساختمان هستم…اگه برای بورکینافاسو درس میخوندم عزت احترام م بیشتر بود تا اینکه مستقیم پول زور بگیرن ازم تحت عنوان جریمه مالیاتی نه ماشین نه خونه نه باغ نه زمین نه هیچی ندارم . اصلأ پرونده کسی که مشمول مالیات نیست نباید بررسی بشه یا اگه خطایی داره اظهارنامه مالیاتی شون خود اداره باید برطرف کنه ..نه اینکه همه رو سی در صد جریمه کنه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *